Usługa Nowy Lek — lewodopa
Na czym polega usługa Nowy Lek i jaką rolę pełni w niej farmaceuta? Kto może z niej skorzystać i jakie może odnieść korzyści? Odpowiedzi na te i inne pytania możecie odnaleźć poniżej. Przedstawiamy symulację spotkania wstępnego, które jest fundamentalnym elementem usługi.
Lewodopa- usługa Nowy Lek
Pacjent: Dzień dobry, chciałbym zrealizować receptę.
Farmaceuta: Dzień dobry, proszę o kod recepty i numer PESEL.
P: Proszę bardzo.
F: Czy przepisany lek przyjmuje Pan stale?
P: Nie, lekarz podczas dzisiejszej wizyty przepisał mi nowy lek. Czy coś jest nie tak? Dlaczego Pani pyta?
F: Z receptą wszystko jest w porządku. Pytam dlatego, ponieważ kwalifikuje się Pan do skorzystania z usługi Nowy Lek. Czy słyszał Pan już o takiej usłudze?
P: Nie, nie słyszałem. Na czym ona polega?
F: Jest to usługa wykonywana w aptece, skierowana do pacjentów pełnoletnich, chorujących przewlekle i rozpoczynających terapię nowym lekiem. Świadczenie „Nowy Lek” ma za zadanie zapewnić choremu wsparcie w czasie terapii nowym lekiem. Zdarzają się sytuacje, kiedy pacjenci z różnych przyczyn, świadomie lub nie, nie stosują prawidłowo leku. Może to wynikać z niewiedzy lub obawy przed wystąpieniem działań niepożądanych. Przyjmowanie leku może też sprawiać trudności np. podczas połykania lub kiedy lek przyjmowany jest drogą iniekcji, lub inhalacji.
Proces leczenia choroby przewlekłej jest długotrwały i wymaga stałej kontroli. Pacjent otrzymuje od farmaceuty wskazówki dotyczące stosowania nowego leku. Świadczenie przewiduje 2-3 spotkania, podczas których pacjent razem z farmaceutą omawia przebieg terapii nowym lekiem. Czy chciałby Pan skorzystać z takiej usługi?
Zobacz także: Case Study- Choroba Parkinsona
P: Nie wiem… Nie chcę zmieniać zaleceń lekarza.
F: Usługa w żaden sposób nie podważa zaleceń lekarza. W czasie trwania świadczenia otrzyma Pan wsparcie ze strony apteki dotyczące prawidłowego stosowania się do zaleceń lekarza. Naszym zadaniem będzie zadbanie o to, aby zrozumiał Pan, jak prawidłowo zażywać lek. Postaramy się także odpowiedzieć na pytania pacjenta dotyczące terapii, a w razie wystąpienia jakichkolwiek komplikacji czy działań niepożądanych, pomożemy ustalić z Pana lekarzem zmiany w terapii.
Proszę, to jest ulotka dla Pana (Załącznik Nr 2). Nie musi Pan podejmować decyzji dzisiaj. Ważne, aby przystąpić do usługi jak najszybciej, najlepiej w ciągu pierwszych 7 dni od czasu otrzymania nowego leku.
P: Gdzie taka usługa może się odbyć? I jak to będzie wyglądać?
F: Nasze spotkania będą odbywały się tutaj, w aptece, ale w osobnym pomieszczeniu, tak aby zapewnić Panu intymność i poufność rozmowy. Jeśli wyrazi Pan zgodę, to w czasie spotkania wstępnego przekażemy wszystkie potrzebne informacje dotyczące nowego leku. Postaramy się odpowiedzieć na Pana pytania. Po 7-14 dniach od spotkania wstępnego umówimy się na spotkanie interwencyjne. Może odbyć się ono stacjonarnie w aptece lub telefonicznie. Ustalimy wtedy, jakie ma Pan samopoczucie w związku z rozpoczęciem leczenia, omówimy wszelkie problemy, np. objawy niepożądane lub jakiekolwiek obawy związane z nową terapią. W razie potrzeby wykonamy raport z opisem problemów, który będzie mógł Pan przekazać swojemu lekarzowi. Następnie po 14-21 dniach umówimy się ponownie na spotkanie kontrolne, również stacjonarne lub telefoniczne. Ponownie przeprowadzimy wywiad i odpowiemy na wszelkie pytania.
P: Usługa brzmi interesująco. Zgadzam się. Kiedy umówimy się na spotkanie wstępne?
F: Możemy je przeprowadzić nawet dzisiaj, kiedy zrealizujemy receptę. Ale przed rozpoczęciem usługi potrzebuję Pana pisemnej zgody na wzięcie udziału w świadczeniu. W przypadku, gdyby Pan potrzebował opiekuna, będzie on mógł uczestniczyć w świadczeniu. W takim przypadku będzie musiał Pan upoważnić opiekuna do objęcia usługą.
Spotkanie wstępne dot. leku lewodopa
F: Czy możemy rozpocząć spotkanie wstępne?
P: Tak.
F: Zapraszam więc do pokoju konsultacyjnego — proszę za mną.
Proszę usiąść wygodnie. Tutaj są formularze, (w tym deklaracja), które musi Pan wypełnić (Załączniki Nr 3A, 3B, 3C). Czy chce Pan udzielić komuś pełnomocnictwa w zakresie usługi?
P: Nie.
F: Czy leczył się Pan już wcześniej na chorobę Parkinsona?
P: Nie.
F: Czy wie Pan, na czym polega choroba Parkinsona i jakie są jej objawy?
P: Lekarz powiedział, że to choroba neurologiczna. W moim przypadku jest to wczesny etap. Zaczynam mieć problemy ruchowe — takie spowolnienie ruchowe, drżenie ręki podczas pisania.
F: Tak, zgadza się. Dam Panu materiały przeznaczone dla pacjentów, które opisują samą chorobę oraz jej przebieg i leczenie. Proszę się z nimi na spokojnie zapoznać w domu.
P: Dziękuję.
https://aptekarz.pl/choroba-parkinsona-farmakoterapia-i-najwazniejsze-interakcje/
F: Ze swojej strony dodam, że chorobę Parkinsona można leczyć objawowo, nie ma leków hamujących rozwój choroby. Leczenie objawowe skutecznie zmniejsza wymienione przez Pana objawy, szczególnie w początkowej fazie choroby. Lekarz zalecił Panu lek Madopar 62,5 mg, 50 mg + 12,5 mg, w postaci kapsułek. Zawiera on substancje, takie jak lewodopa w dawce 50 mg i benzerazyd w dawce 12,5 mg. Jest to najmniejsza dawka leku stosowana we wczesnej fazie choroby. Czy wie Pan jak stosować lek?
P: Tak, 3 razy dziennie. Lekarz wspominał, że lek powinno się przyjmować 30 minut przed posiłkiem lub 1 godzinę po posiłku. Ja mam przyjmować lek z posiłkiem przez pierwszy miesiąc, ale nie pamiętam dlaczego.
F: Lekarz zalecił Panu przyjmowanie leku z posiłkiem w celu uniknięcia objawów, takich jak nudności czy wymioty. Po pierwszym miesiącu, jeśli takie objawy nie będą się pojawiać, będzie mógł Pan stosować lek według podstawowych zaleceń, czyli przed posiłkiem. Proszę pamiętać, aby podczas leczenia, przyjmować lek z posiłkiem ubogim w białko oraz popijać preparat najlepiej wodą. Produkty ubogie w białko to np. pieczywo, owoce, warzywa. Powinien Pan unikać przyjmowania leku z posiłkami zawierającymi mięso, ryby, mleko, przetwory mleczne oraz jaja. Mogą one obniżać wchłanianie leku, co uniemożliwi osiągnięcie odpowiednich efektów leczenia.
P: Tak, teraz sobie przypominam.
F: Proszę pamiętać, aby kapsułki połykać w całości, bez rozgryzania. Nie należy także przerywać terapii ani zmienić dawki leku bez konsultacji z lekarzem.
P: Czy ten lek jest bezpieczny? Jakie mogą wystąpić działania niepożądane?
F: Tak jak mówiliśmy wcześniej — mogą na początku wystąpić nudności oraz wymioty. Dlatego przez pierwszy okres leczenia powinien Pan stosować lek z posiłkiem, najlepiej niskobiałkowym. Może pojawić się również senność, dlatego należy zachować ostrożność podczas prowadzenia samochodu. W przypadku, gdy leczy się Pan na nadciśnienie, mogą pojawić się zawroty głowy, spowodowane obniżeniem ciśnienia.
Są to najczęstsze działania niepożądane, które mogą, ale nie muszą u Pana wystąpić. Jeżeli wystąpią, to na następnym spotkaniu (interwencyjnym) porozmawiamy o nich dokładniej. Proszę również w domu dokładnie zapoznać się z ulotką dołączoną do leku, by w razie wątpliwości porozmawiać o nich następnym razem. Czy ma Pan jeszcze jakieś pytania?
Zobacz także: Choroba Parkinsona- leki i najważniejsze interakcje
Przegląd lekowy 11 – nadciśnienie, choroba Parkinsona – rozwiązanie
P: Mam teraz dużo wątpliwości do tego nowego leku. Boję się wystąpienia tych skutków ubocznych.
F: Proszę się nie martwić. Korzystając z usługi „Nowy Lek”, podjął Pan świetną decyzję. Jesteśmy tutaj po to, aby zapewnić Panu bezpieczną terapię. Możemy umówić się na drugie spotkanie w terminie od 7 do 14 dni, licząc od dzisiaj. Zachęcam, abyśmy spotkali się dokładnie za tydzień. Możemy to być także rozmowa telefoniczna. Proszę obserwować swoje samopoczucie i zapisywać niepokojące objawy — jeśli takie wystąpią.
P: Dziękuję za pomoc. Czy możemy się spotkać za tydzień o tej samej porze?
F: Tak, skontaktujemy się z Panem w celu potwierdzenia terminy kolejnej wizyty.
P: Dziękuję i do zobaczenia.
F: Do zobaczenia.
Po spotkaniu z pacjentem farmaceuta uzupełnia dokładnie raport (załącznik nr 4).
Autorka: mgr farm. Aleksandra Siemionek