Usługa Nowy Lek – czym jest i jakie korzyści daje pacjentowi?

Usługa Nowy Lek To kolejna obok Przeglądu Lekowego usługa w ramach ogólnopolskiej opieki farmaceutycznej. W przypadku Nowego Leku program jest skierowany głównie do osób przewlekle chorujących i regularnie stosujący rozmaite środki farmakologiczne.

Czytaj również: Jak powinien wyglądać przegląd lekowy w aptece?

Nowy Lek – co to za usługa i kto może z niej skorzystać?

Każdy nowe lek i związane z nim ryzyko występowania zagrażających zdrowiu i życiu interakcji z innymi preparatami, mogą rodzić sporo wątpliwości wśród pacjentów. W wielu przypadkach wprowadzenie zupełnie nowego leku do bieżącej farmakoterapii często skutkuje pojawieniem się działań niepożądanych bądź przerwaniem leczenia, które wynikało z obaw o własne zdrowie i brak wiedzy na temat poprawnego użycia medykamentów. 

Usługa Nowy Lek powstała przede wszystkim z potrzeby zapewnienia pacjentom odpowiedniej opieki w trakcie przewlekłego leczenia farmakologicznego. Kontakt z farmaceutą sprawdzi się u osób z problemami cukrzycy, niewydolności nerek, miażdżycy, nadciśnienia tętniczego, dny moczanowej, reumatoidalnego zapalenia stawów i wielu innych chorób, które mogą wymagać długiej farmakoterapii. Oprócz tego Nowy Lek sprawdzi się w przypadku osób starszych, które z powodu podeszłego wieku znacznie częściej mogą mieć problemy z realizacją założeń leczenia farmakologicznego. Niemniej jednak z tej usługi może tak naprawdę skorzystać każdy, kto po powrocie z apteki i od lekarza nadal nie wie, w jaki sposób ma włączyć nowy lek do pozostałych preparatów. 

Usługa Nowy Lek – wyznaczone cele do zrealizowania

• Podwyższenie poziomu bezpieczeństwa leczenia farmakologicznego.
• Polepszenie przestrzegania i zrozumienia zaleceń dotyczących farmakoterapii.
• Zmniejszenie liczby hospitalizacji spowodowanych działaniami niepożądanymi leków.
• Zmniejszenie strat lekowych, np. z powodu przeterminowania leków, gdy pacjent zaniechał leczenia z powodu niewiedzy.
• Zwiększenie zaangażowania pacjentów w farmakoterapię, edukacja w zakresie własnego stanu zdrowia w przypadku choroby przewlekłej i wspieranie ich w domowym leczeniu.

Zobacz także: Przegląd lekowy – jak ma być realizowany w Polsce? Szczegóły pilotażu przeglądu lekowego

Nowy Lek w praktyce – jak wygląda realizacja usługi?

Nowy Lek przewiduje dwa scenariusze pacjentów otrzymujących nowy lek:

1. Pacjent będzie stosować lek po raz pierwszy.
2. Pacjent rozpoczął farmakoterapię lekiem w ciągu ostatnich 90 dni.

Realizacja usługi następuje w trzech etapach. Pierwszy to wizyta pacjenta w aptece, gdzie następuje rozmowa z farmaceutą. Na podstawie dokładnego wywiadu pacjent zostaje zakwalifikowany do odpowiedniej grupy. Farmaceuta rzetelnie instruuje chorego o sposobie użycia leku, opisuje jego działanie w organizmie i oddziaływanie na chorobę, a także przedstawia potencjalne ryzyko skutków ubocznych.

Drugi etap może mieć charakter wizyty, rozmowy telefonicznej lub telekonferencji z pacjentem. Na tym etapie farmaceuta analizuje realizację zaleceń, ocenia poziom bezpieczeństwa (np. czy miał miejsce epizod ze skutkami ubocznymi) i ponownie przeprowadza dokładny wywiad na temat aktualnego stanu chorego. Trzecia wizyta też ma charakter sprawdzający pacjenta, ale w jej trakcie farmaceuta musi określić, czy pacjent jest już dostatecznie samodzielny w zakresie bezpiecznego i odpowiedzialnego stosowania leków. 

Sprawdź także: Rola farmaceuty w profilaktyce zdrowotnej

Nowy Lek – sprzymierzeniec farmaceutów?

Program Nowy Lek powstał w główniej mierze dla pacjentów, ale trudno zaprzeczyć, że usługa nie będzie pewnego rodzaju wsparciem dla pracowników aptek. Udział w programie zobowiązuje pacjentów do zwiększonego zaangażowania we własne leczenie. Od tej pory farmakoterapia nie ma kojarzyć się ze zautomatyzowanym przyjmowaniem kapsułek i tabletek, a złożonym leczeniem wymagającym zainteresowania ze strony chorego. Edukacja pacjentów ma także ograniczyć takie problemy, jak np. samodzielne stosowanie leków bez recepty i suplementów diety, przedawkowania czy przedwczesne przerwanie farmakoterapii. 

Czytaj także: Usługa Nowy Lek oficjalnie zainaugurowana

Od kiedy obowiązuje usługa Nowy Lek?

Badanie pilotażowe było zaplanowane na 3. kwartał 2021 roku, natomiast wdrożenie i uruchomienie usługi w 1. kwartale 2023 roku. Przewodniczący zespołu ds. usługi Nowego Leku niedawno wspomniał, że ma nadzieję, iż program będzie już świadczeniem gwarantowanym przed 2024 rokiem. 

Maciej Jędrejko

Bibliografia:

1. Raport Ministerstwa Zdrowia „Opieka Farmaceutyczna – Kompleksowa analiza procesu wdrożenia.“  
2. https://www.nia.org.pl/wp-content/uploads/2021/04/RAPORT_OPIEKA_FARMACEUTYCZNA.pdf