Substancje wspomagające i hamujące laktację
Zgodnie z zaleceniami WHO mleko matki powinno stanowić jedyny pokarm dla dziecka do ukończenia 6. miesiąca życia, a karmienie piersią powinno być kontynuowane co najmniej do ukończenia drugiego roku życia dziecka. Niestety, problemy z laktacją to częsty problem, szczególnie kobiet, które po raz pierwszy zostały mamą. Co może doradzić, a przed czym przestrzec farmaceuta?
Przyczyny problemów z laktacją
Przyczyn problemów z laktacją jest wiele, a są to m.in.:
- przedwczesny poród – badania pokazują, że mamy wcześniaków o wiele częściej nie karmią swoich dzieci naturalnie; wpływ na to ma zarówno stres, który towarzyszy mamie wcześniaka oraz brak pełnego wykształcenia mechanizmów regulujących produkcję mleka;
- brak pierwszego przystawienia noworodka do piersi w przeciągu dwóch godzin od zakończonej akcji porodowej;
- omijanie karmień nocnych – poziom prolaktyny wzrasta w nocy, dlatego warto namówić mamę na przynajmniej jedno karmienie nocne, aby utrzymać laktację;
- dokarmianie malca mlekiem modyfikowanym – tym samym matka traci możliwość pobudzania laktacji przez naturalne mechanizmy uruchamiane w momencie bezpośredniego kontaktu z dzieckiem;
- stres i zmęczenie matki;
- trudny poród;
- nieprawidłowe przystawianie dziecka do piersi i brak edukacji młodych mam przez personel na oddziałach położniczych;
- ból podczas karmienia – często związany z nieprawidłową techniką karmienia;
- problemy noworodka ze ssaniem – związane na przykład z za krótkim wędzidełkiem.
Sprawdź także: Karmienie piersią
Substancje wspomagające laktację
Do substancji wspomagających laktację, zaliczamy:
- słód jęczmienny i zawarty w nim beta-glukan (Femaltiker, Femaltiker Plus, Lactosan mama) – działanie mlekopędne opiera się na pobudzaniu przysadki mózgowej do zwiększonej produkcji prolaktyny;
- zioła – takie jak: kozieradka, mniszek lekarski, rutwica lekarska, czarnuszka siewna, ostropest plamisty; jednak badania nie potwierdziły jednoznacznie skuteczności wymienionych ziół; powyższe surowce znajdziemy w mieszankach, takich jak: Lactosan fix, Herbatka dla matek karmiących, Herbatka dla kobiety karmiącej itp.
Czytaj również: Case study – Wsparcie laktacji w aptece
Co jeszcze może doradzić farmaceuta?
Oprócz wymienionych powyżej preparatów, warto zwrócić uwagę młodej mamie, aby karmiła dziecko „na żądanie”, a nie zachowując równe (na przykład 3-godzinne) odstępy między karmieniami. Ważne jest również, aby mama spożywała odpowiednią ilość płynów (nawet 2 l wody dziennie) oraz stosowała zdrową i różnorodną dietę, bogatą w białko i mikroelementy.
Warto również zadbać o prawidłową technikę karmienia, w razie wątpliwości mama może skonsultować się z certyfikowanym doradcą laktacyjnym lub położną środowiskową. Można również zalecić używanie laktatora, w celu pobudzenia piersi do zwiększonej produkcji mleka. Ważne jednak, aby matka robiła to tuż po zakończonym karmieniu, a nie przed.
Zobacz też: Kalkulator mleka
Substancje, które mogą hamować laktację
Niektóre leki stosowane przez matkę mogą hamować albo całkowicie zatrzymać laktację. Są to:
- bromokryptyna – podawana głównie, by zatrzymać laktację u kobiet, które straciły dziecko lub z innych przyczyn nie chcą/nie mogą karmić piersią;
- furosemid, hydrochlorotiazyd i inne diuretyki – mogą hamować proces laktacji;
- nikotyna – zmniejsza wydzielanie prolaktyny u kobiety karmiącej;
- estrogeny – ponieważ hamują laktację (ważna uwaga! Kobieta karmiąca może stosować pigułki antykoncepcyjne, ale wyłącznie te jednoskładnikowe).