Przegląd lekowy 39 – silne bóle gałek ocznych – rozwiązanie

Czy wkraplanie preparatu w okolicy środowego kącika oczu i dynamiczne mruganie celem rozprowadzenia leku jest poprawną techniką podawania? Jaki może mieć to związek z tachykardią i kołataniem serca?

To jest część druga artykułu. Pierwsza część jest tutaj: https://aptekarz.pl/przeglad-lekowy-39-silne-bole-galek-ocznych-wstep/2018-07-10/

fot. shutterstock

 

Płeć Mężczyzna
Wiek 68 lat
Wzrost 169 cm
Waga 77 kg
Choroby przewlekłe Jaskra
Tachykardia

 

 

Leki Dawkowanie
Birglau PPH 2-0-2
Betopic S 2-0-2
Betaloc 25 1-0-0

 

Leki dodatkowe:

 

Leki Dawkowanie
Hyabak 1-0-1
Maxiluten 1-0-0

 

Wywiad

Pan Roman przychodzi na przegląd lekowy za namową żony. Sama skorzystała z tej usługi niedawno i okazało się, że dolegliwości, na które skarżyła się od kilku tygodni minęły po zweryfikowaniu stosowanych przez nią leków.

 

U Pana Romana kilka miesięcy temu, podczas rutynowego badania okulistycznego zdiagnozowano jaskrę. Ciśnienie śródgałkowe było na tyle wysokie, że lekarz wdrożył jednoczesne stosowanie dwóch leków – betaksololu (Betopic S) i brymonidyny (Birglau). Pacjent stosuje krople dwa razy dziennie (po jednej kropli do każdego oka).

 

Dodatkowo zakrapla sobie również preparat sztucznych łez. Zapytany o powód stosowania kropli nawilżających Pan Roman mówi, że była promocja w aptece i pomyślał, że skoro ma problemy ze wzrokiem, to może akurat to się przyda. Skarży się jednak, że leczenie nie przynosi oczekiwanych efektów, ponieważ cały czas odczuwa silne bóle gałek ocznych i zaburzenia widzenia. Zapytany o technikę i kolejność zakraplania mówi, że nie stosuje specjalnej techniki, po prostu używa leków w przypadkowej kolejności jeden po drugim, równocześnie ze sztucznymi łzami.

 

Pacjent w ostatnim czasie zakupił w aptece również suplement diety z najwyższą dostępną na rynku dawką luteiny (24 mg). Chce uchronić się przed rozwojem zwyrodnienia plamki żółtej, ponieważ miał przypadki tej choroby w rodzinie.

 

Poza tym Pan Roman od dwóch tygodni stosuje metoprolol w formie leku o przedłużonym uwalnianiu (Betalok ZOK) – jedną tabletkę rano. Preparat ten zalecił mu lekarz pierwszego kontaktu, gdyż pacjent skarżył się na uczucie kołatania serca, a tętno w kilku pomiarach przekraczało 90 uderzeń na minutę. Pan Roman przyznaje, że lekarz rodzinny nie wie o jego problemach ze wzrokiem, ponieważ stwierdził, że to nie ma żadnego związku, a lekarz ten i tak na oczach się za bardzo nie zna.

 

Problemy lekowe

 

Problem Przyczyna Interwencja Istotność
Reakcja niepożądana leku Działanie niepożądane wywołane stosowaniem betaksololu Rzeczywisty
Terapia zbyteczna Bezzasadne stosowanie preparatu sztucznych łez Rzeczywisty
Terapia zbyteczna Pochopne zalecenie pacjentowi metoprololu Potencjalny
Brak efektu terapii Brak efektu klinicznego z powodu nieprawidłowego stosowania kropli ocznych Rzeczywisty
Wybór preparatu Preparat niewłaściwy – suplement diety z luteiną Rzeczywisty

 

 Rozwiązanie

 

Problem Przyczyna Interwencja Istotność
Reakcja niepożądana leku Działanie niepożądane wywołane stosowaniem betaksololu Poinstruowanie pacjenta o prawidłowej technice zakraplania oczu Rzeczywisty
Terapia zbyteczna Bezzasadne stosowanie preparatu sztucznych łez Odstawienie preparatu sztucznych łez lub odsunięcie jego stosowania w czasie Rzeczywisty
Terapia zbyteczna Pochopne zalecenie pacjentowi metoprololu Konsultacja z lekarzem po wdrożeniu prawidłowej techniki zakraplania oczu i ewentualne odstawienie leku Potencjalny
Brak efektu terapii Brak efektu klinicznego z powodu nieprawidłowego stosowania kropli ocznych Poinstruowanie pacjenta o prawidłowej technice zakraplania oczu Rzeczywisty
Wybór preparatu Preparat niewłaściwy Zaproponowanie pacjentowi alternatywnego suplementu diety Rzeczywisty

 

 

Komentarz

 

Podstawowym zaleceniem dla pacjenta jest nauka odpowiedniej techniki zakraplania oczu. Przede wszystkim pomiędzy kolejnymi lekami należy zrobić 10-15 minut przerwy, nigdy nie należy ich stosować jeden po drugim, szczególnie w połączeniu z preparatem sztucznych łez. Jeśli po dalszym wywiadzie z pacjentem okaże się, że krople nawilżające są mu potrzebne z uwagi na zgłaszane objawy, to można mu poradzić rozdzielenie ich stosowania z czasem przyjmowania leków na jaskrę.

 

Aby zminimalizować ryzyko rozwoju działań niepożądanych terapii (do których należy również tachykardia i kołatania serca), po podaniu leku do worka spojówkowego należy na chwilę zamknąć powiekę i ucisnąć okolice kanalika łzowego. Nieprawidłowym jest wkraplanie preparatu w okolicy środowego kącika oczu i dynamiczne mruganie celem rozprowadzenia leku – takie postępowanie powoduje zwiększone przenikanie leku do dróg łzowych, a następnie do nosa i gardła, co może wpłynąć na zwiększone wchłanianie preparatu do krwioobiegu i rozwój ogólnoustrojowych działań niepożądanych.

 

Po wdrożeniu odpowiedniej techniki pacjent powinien obserwować objawy ze strony serca i skonsultować z lekarzem pierwszego kontaktu ewentualne odstawienie leku. Jednak należy go uprzedzić, że nie powinien o tym decydować sam, gdyż przerwanie terapii betablokerem z dnia na dzień niesie ze sobą ryzyko.

 

Pacjentowi warto również zaproponować alternatywny suplement diety stosowany w profilaktyce AMD, zalecana dawka luteiny w tym przypadku t0 10-15 mg oraz zawartość zeaksantyny w stosunku 1:5 (do luteiny).

 

Bibliografia

 

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Birglau PPH 03/2014
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Betopic S 12/2015
  3. Stankiewicz A. Suplementacja diety w zwyrodnieniu plamki żółtej związanym z wiekiem. Fakty, mity, zagrożenia. Część I. Przegląd okulistyczny 2015: 4-5
  4. drugs.com/interactions-check.php
  5. Niżankowska H. Prawidłowa technika zakraplania oczu. Medycyna Praktyczna; https://okulistyka.mp.pl/innezagadnienia/76854,prawidlowa-technika-podawania-kropli-ocznych (data wejścia 29-06-2018)

 

 

Podobał się artykuł? Podziel się!
Share on Facebook
Facebook
Share on LinkedIn
Linkedin
Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on Google+
Google+
Email this to someone
email

Dodaj komentarz

avatar
  Subscribe  
Powiadom o