Przegląd lekowy 29 – rozwiązanie

Panią Joannę znasz z okazjonalnych wizyt w aptece. Do niedawna wyglądała na zadowoloną z życia osobę. Kupowała jedynie antykoncepcję hormonalną i czasem leki na przeziębienie. Niestety około pół roku temu straciła i wpadła w kłopoty finansowe. Po pewnym czasie zdiagnozowano u niej depresję.  Na szczęście szybko trafiła do właściwego lekarza i leczenie wraz z psychoterapią przynoszą właściwy efekt. Znalazła też nową pracę i sytuacja zaczęła wracać do normalności. Tym razem przyszła do ciebie po poradę w związku z infekcją wirusową przewodu pokarmowego.

Problemy lekowe, opieka farmaceutyczna
Jakie problemy lekowe ma pani Joanna? Fot. Shutterstock
Płeć Kobieta
Wiek 43 lata
Wzrost 172 cm
Waga 65 kg
Choroby Depresja
Wirusowa infekcja przewodu pokarmowego

Leki podstawowe

sertralina 50 mg 1-0-0
trazodon 75 mg 0-0-1
drospirenon + etynyloestradiol 1-0-0

Leki dodatkowe

Dicoflor 2 x 1
Elektrolity uzupełnienie płynów
Ondansetron 8 mg w razie wymiotów do 3 tabl na dobę
Bellergot doraźnie

 

W czasie wywiadu dowiadujesz się, że p. Joanna zaraziła się prawdopodobnie rotawirusem. Ponieważ najbardziej dokuczają jej nasilone wymioty, lekarz POZ zalecił jej (poza probiotykiem i doustnym płynem nawadniającym) ondansetron.

W związku z powtarzającymi się epizodami niepokoju, do czasu wizyty u psychiatry prowadzącej leczenie depresji, lekarz POZ zalecił pani Joannie stosowanie leku Bellergot.

Pacjentka jest też ciekawa Twojej opinii na temat leczenia depresji ziołami. Chodzi jej o wyciąg z dziurawca. Chce zapytać psychiatrę, czy mogłaby przejść na bardziej naturalne leczenie, skoro choroba wydaje się być opanowana.

Zajrzyj do innego przeglądu lekowego: Pani Maria. Jest stałą pacjentką Twojej apteki, lubi opowiadać o swoich chorobach i nie tylko. W związku z tym znasz dobrze nie tylko jej choroby,ale też schorzenia połowy jej rodziny i większości sąsiadów…

Problemy lekowe

 

Problem Przyczyna Interwencja Istotność
Reakcja niepożądana związana z toksycznością leku – zespół serotoninowy Niewłaściwe połączenie leków: sertralina i trazodon z ondnansetronem Konsultacja z lekarzem. Sugestia nie stosowania ondansetronu Potencjalny
Reakcja niepożądana związana z toksycznością leku – zespół serotoninowy Niewłaściwe połączenie leków: sertralina i trazodon Obserwacja niepokojących objawów Potencjalny
Reakcja niepożądana związana z toksycznością leku – zespół serotoninowy Niewłaściwe połączenie leków: sertralina i trazodon z ergotaminą Konsultacja z lekarzem. Sugestia niestosowania leku Bellergot Potencjalny
Niepowodzenie terapii – antykoncepcja hormonalna może być nieskuteczna W związku z wymiotami i biegunką mogło dojść do niewłaściwego wchłaniania leku. Poinstruowanie pacjentki o konieczności zastosowania dodatkowych zabezpieczeń w obecnym i następnym cyklu. Potencjalny
Niepowodzenie terapii – antykoncepcja hormonalna może być nieskuteczna Niewłaściwe połączenie leków: fenobarbital i drospirenon i etynyloestradiol Konsultacja z lekarzem. Sugestia niestosowania leku Bellergot Potencjalny
Niepowodzenie terapii – antykoncepcja hormonalna może być nieskuteczna Niewłaściwe połączenie leków: wyciąg z dziurawca i drospirenon i etynyloestradiol Nie stosowanie wyciągu z dziurawca Potencjalny
Efekt terapii nie jest optymalny Niewłaściwe połączenie leków: fenobarbital i sertralina Konsultacja z lekarzem. Sugestia niestosowania leku Bellergot Potencjalny

Komentarz

Największym problemem lekowym pani Joanny jest potencjalny zespół serotoninowy. Za rozwój tego schorzenia odpowiedzialne może być połączenie serotoniny i trazodonu z ondnansetronem i ergotaminą. Połączenie sertraliny z trazodonem jest już ryzykowne, gdyż oba te leki wpływają na układ serotoninowy w OUN. Jednak to leczenie sprawdzało się do tej pory u Twojej pacjentki. Połączenie tych leków z ondansetronem może doprowadzić do rozwoju zespołu serotoninowego.

Kolejnym problemem jest Fenobarbital. Jest on induktorem enzymów wątrobowych CYP3A4 i glikoproteiny P w jelitach. Konsekwencją tego może być brak skuteczności antykoncepcji hormonalnej. Poza tym fenobarbital może powodować mniejszą skuteczność sertraliny.

Ergotamina, która też wchodzi w skład leku Bellergot, może wchodzić w interakcję z sertraliną, poprzez wpływ na układ serotoninowy. W efekcie zwiększa się ryzyko rozwoju zespołu serotoninowego.

Następnym problemem pani Joanny są nasilone wymioty. W ich wyniku mogło dojść do niecałkowitego wchłonięcia się substancji wchodzących w skład antykoncepcji hormonalnej.

Twoja pacjentka pytała też o terapię przy pomocy dziurawca. Wyciągi z tego ziela mają dobrze udowodnione działanie przeciwdepresyjne, jednak trudno jest określić czy w przypadku pani Joanny takie leczenie byłoby skuteczne. Zdecydowanie nie leży to w kompetencjach farmaceuty. Dodatkowo wyciąg z dziurawca jest induktorem enzymów wątrobowych i glikoproteiny P. Zatem tak samo jak fenobarbital zmniejszyłby skuteczność antykoncepcji hormonalnej.

Rozwiązanie

Zaczynając od pytania pani Joanny o preparaty z dziurawca. Pomimo ich klinicznie udowodnionej skuteczności nie powinna ich stosować na własną rękę. Zmiany w terapii depresji powinny być przeprowadzone przez psychiatrę. Biorąc pod uwagę całościową sytuację pacjentki wyciąg z dziurawca raczej nie będzie dla niej dobrym wyborem.

W wyniku nasilonych wymiotów antykoncepcja hormonalna może nie być w pełni skuteczna. W związku z tym pani Joanna powinna zastosować dodatkowe metody zabezpieczające przed niespodziewaną ciążą.

W kwestii stosowania ondansetronu i leku Bellergot konieczna jest konsultacja z lekarzem przepisującym. Ondansetron może być dla pani Joanny niebezpieczny ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Lepiej żeby go nie stosowała, jeśli nie jest to naprawdę konieczne.

Podobnie jest z lekiem Bellergot. Nie powinien być stosowany z kilku względów – będzie wpływał na leczenie depresji, na skuteczność antykoncepcji hormonalnej i będzie zwiększać ryzyko zespołu serotoninowego. W związku z tym lekarz POZ powinien ocenić czy istnieje konieczność stosowania tego leku. Prawdopodobnie da się go zastąpić innym lekiem. Tutaj decyzja jest po stronie przepisującego.

 

Przegląd lekowy #06 – rozwiązanie

 

Bibliografia

  1. Baza leków mp.pl- ondansetron – https://indeks.mp.pl/leki/desc.php?id=620
  2. Baza leków mp.pl- sertralina – https://indeks.mp.pl/leki/desc.php?id=706
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trittico 75CR
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasmin
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bellergot
  6. Izzo AA, Ernst E. Interactions between herbal medicines and prescribed drugs: an updated systematic review. Drugs. 2009;69(13):1777-98.
  7. Woroń J, Siwek M. Zespół serotoninowy i krwawienie z przewodu pokarmowego w przebiegu farmakoterapii u pacjentki cierpiącej na depresję z współwystępującymi chorobami i powikłaniami. Med. Prakt. Psychiatria, 2017; 1: 54–55.

Może zainteresuje Cię inny przegląd lekowy?

Podobał się artykuł? Podziel się!
Share on Facebook
Facebook
Share on LinkedIn
Linkedin
Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on Google+
Google+
Email this to someone
email

4
Dodaj komentarz

avatar
1 Comment threads
3 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
3 Comment authors
Marcin SnochMrówkaKamanTZ Recent comment authors
  Subscribe  
najnowszy najstarszy oceniany
Powiadom o
KamanTZ
Gość
KamanTZ

Wydawało mi się że stosowanie preparatów dziurawca i ich liczne interakcje i działania niepożądane już każdy zna na wylot….

Mrówka
Gość
Mrówka

Szczególnie teraz o tej porze roku trzeba o tym pacjentom przypominać.