REKLAMA
REKLAMA

Owsica – jak pomóc pacjentowi w aptece?

Owsica to choroba pasożytnicza jelita grubego, wywołana zakażeniem przez owsika ludzkiego Enterobius vermicularis. Rozpoznanie schorzenia wiąże się raczej z odczuciem dyskomfortu oraz pewnym obciążeniem społecznym, aniżeli stanem chorobowym. Uciążliwy problem można rozwiązać w aptece, gdzie farmaceuta wyda odpowiedni preparat OTC, udzieli wszystkich ważnych informacji na temat leczenia oraz doradzi, jak utrzymać odpowiednią higienę ciała i otoczenia, w którym żyjemy.

owsica charakteryzuje się m.in. świądem odbytu i krocza (fot. Shutterstock).

Jak dochodzi do zakażenia?

Zakażenie owsikiem ludzkim jest jedną z najczęstszych infekcji pasożytniczych u dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym, jednak nie oznacza to, że problem nie dotyczy także dorosłych.

Zakażenie nie następuje za pośrednictwem wody, jak w przypadku innych pasożytów jelitowych. Do wniknięcia pasożyta może wejść trzema drogami: 

  • oralno-fekalną (autoinfekcja), polegającą na przeniesieniu jajeczek na dłoniach i pod paznokciami z okolicy odbytu do ust;
  • przez retroinwazję, mającą miejsce, gdy larwy rozwijające się z jaj znajdujących się w skórze odbytu wracają z powrotem przez odbytnicę do jelita grubego;
  • wziewną, związaną z przeniesieniem jaj na przedmiotach codziennego użytku i wniknięciem ich drogą inhalacyjną np. z cząstkami kurzu.

Po dostaniu się jajeczek do przewodu pokarmowego, ulegają one rozpuszczeniu w dwunastnicy. Uwolnione larwy wędrują przez jelito cienkie do jelita grubego. Po zapłodnieniu samice składają jaja (głównie w nocy) w fałdach skóry kanału odbytu. Następnie samice giną, a złożone jaja są gotowe do rozpoczęcia kolejnego cyklu.

REKLAMA
REKLAMA

Czytaj również: Wszawica – pigułka wiedzy dla farmaceuty 2

Jak rozpoznać zakażenie owsikiem ludzkim?

Do najbardziej charakterystycznych objawów owsicy można zaliczyć:

  • świąd odbytu i krocza, nasilający się głównie w nocy (spowodowany ruchami samicy owsika oraz obecnością wydzielanego przez nie śluzu, w którym składają jaja),
  • zaburzenia snu (wynikające ze świądu), które mogą być przyczyną drażliwości i przemęczenia,
  • brak apetytu i spadek wagi,
  • inwazja ektopowa żeńskich narządów płciowych i układu moczowego,
  • zapalenie wyrostka robaczkowego,
  • bruksizm (zgrzytanie zębami),
  • otarcia i wtórne zakażenie skóry w okolicy krocza (powstałe z powodu stałego drapania).

Owsica – leczenie przyczynowe

Substancją wykorzystywaną w lekach pierwszego wyboru w przypadku owsicy jest pyrantel. Leki zawierające pyrantel (Pyrantelum Medana 250 mg/5 ml, zawiesina doustna, Pyrantelum Polpharma 250 mg, tabletki) są preparatami wydawanymi bez ordynacji lekarza. Substancja czynna zawarta w lekach działa w świetle jelita, podrażniając mięśnie pasożytów. Unieruchomione owsiki zostają usunięte z jelit za pomocą ruchów perystaltycznych.

Dawkę preparatu ustala się w zależności od wieku i masy ciała pacjenta. Dawkę przeznaczoną na całą kurację stosuje się jednorazowo, zaś w przypadku braku skuteczności należy powtórzyć leczenie po 2-3 tygodniach. Lek w postaci zawiesiny można stosować u dzieci od 2 r.ż., zaś w postaci tabletek u dzieci od 6 r.ż. i dorosłych. Kurację powinni prowadzić wszyscy domownicy chorego.

Leczenie drugiego wyboru opiera się na preparatach zawierających mebendazol (Vermox) p.o. 100 mg lub albendazol (Zentel) p.o. 400 mg niezależnie od wieku. Oba preparaty stosowane są tylko z zalecenia lekarza.

Odpowiednia higiena uzupełnieniem leczenia farmakologicznego

Farmaceuta wydając preparat stosowany w leczeniu owsicy powinien upewnić się, że pacjent zna podstawowe zasady pomagające uniknąć reinfekcji.

Należy poinformować pacjenta o konieczności:

  • obcięcia na krótko paznokci oraz o starannym myciu rąk przed posiłkiem i po każdej wizycie w toalecie,
  • częstej zmiany pościeli, ręczników i bielizny osobistej,
  • brania porannego prysznica ze zwróceniem szczególnej uwagi na higienę okolicy odbytu,
  • dokładnego sprzątania mieszkania (wskazane jest odkurzanie i zmywanie na mokro).

Autor: Marta Łapińska

Piśmiennictwo:

  1. Tuszyński, P.K., Leki pierwszego wyboru. Jak rozpoznać i leczyć najczęstsze schorzenia i dolegliwości., Wydawnictwo Farmaceutyczne, 2020.
  2. Rutter, P., Opieka farmaceutyczna. Wydawnictwo Medyczne Urban&Partner, 2009, Wrocław.
  3. https://gastroenterologia-praktyczna.pl/a1639/Najczestsze-choroby-pasozytnicze-przewodu-pokarmowego–Owsiki–owsica.html.
  4. https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.4.24.4.4. Choroby pasożytnicze przewodu pokarmowego, owsica.
  5. http://leki.urpl.gov.pl/ Pyrantelum Medana.
  6. http://leki.urpl.gov.pl/ Pyrantelum Polpharma.
REKLAMA
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij „Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu aptekarz.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz
logo