REKLAMA
REKLAMA

Ostre zapalenie ucha środkowego – wytyczne

Jak rozpoznać i jak leczyć zapalenie ucha środkowego? Czy od razu potrzebny jest antybiotyk? Jakie antybiotyki zastosować i w jakich dawkach? 

Zapalenie ucha zazwyczaj związane jest z katarem – przyjmuje się że nawet co trzeci wirusowy nieżyt nosa kończy się u dzieci zapaleniem ucha środkowego. Zjawisko to jest obserwowane często ok. 3 – 5 dnia infekcji. Wirusy powodują stan zapalny i obrzęk trąbki słuchowej, ułatwiając bakteriom dotarcie do ucha.
Większość przypadków ostrego zapalenia ucha środkowego jest infekcją mieszaną wirusowo-bakteryjną z tendencją do samowyleczenia. Wśród bakterii najczęściej kolonizują się: Streptococcus pneumoniae i Haemophilus influenzae wywołujące około 30-50% zachorowań.

Zapalenie ucha – diagnostyka

Zapalenie ucha środkowego jest schorzeniem dotykającym głównie małe dzieci <3 r.ż.szczyt zachorowań przypada na 6 – 12 mies. ż. Wynika to z różnic anatomicznych i czynnościowych trąbki słuchowej.
Pełnej diagnostyki w aptece nie jesteśmy w stanie zrobić, ale następujące objawy mogą nam pomóc w ustaleniu schorzenia:
  • silny, tętniący ból ucha pojawiający się nagle, często w nocy
  • obecna infekcja dróg oddechowych (katar, kaszel, czy gorączka – nawet u 50% małych dzieci)
  • dzieci <2 r.ż. mogą płakać, nie ssą mleka, nie mają apetytu, są niespokojne;
To czego nie jesteśmy w stanie zrobić w aptece, to ostateczne potwierdzić zapalenia tzw. otoskopem. Badanie wykonuje się w gabinecie lekarskim i lekarz powinien stwierdzić:
  • zaczerwienienie i uwypuklenie błony bębenkowej, wyciek z przewodu bębenkowego w postaci żółtawej ropy;

Zapalenie ucha – leczenie

Naczelną zasadą leczenia jest tzw. watchful waiting czyli „czujna obserwacja”. Polega ona na wstrzymaniu się z podaniem antybiotyku przez 24 – 48 godz. i w tym czasie stosowanie tylko leczenia przeciwbólowego. U większości pacjentów objawy w tym czasie przychodzą (dzieje się tak, gdy ból ucha spowodowany był infekcją wirusową lub odwracalnym zakażeniem bakteryjnym). Badania wykazały, że takie podejście zmniejsza częstość podawania antybiotyku o 60-70%, przy równoczesnym braku zwiększenia ilości powikłań.
Zasada: Przez pierwsze 24 – 48 godz. podajemy ibuprofen (lek I rzutu) lub paracetamol jako leczenie objawowe.
Wyjątki (antybiotyk należy podać od razu):
  • dzieci <6 mies. życia,
  • bardzo wysoka gorączka (>39°C), wymioty,
  • obustronne zapalenie ucha,
  • obecny wysięk z ucha,
  • nawracające zapalenie ucha (częściej niż 1x/pół roku),
  • u dzieci <2 rż zasadę watchful waiting pediatra powinien podjąć w porozumieniu z rodzicami.
Jeśli objawy nie przeszły lub konieczne było zastosowanie leczenia przeciwbakteryjnego od razu, antybiotykiem z wyboru jest amoksycylina.
Wybór antybiotyku:
Amoksycylina (np. Amotaks, Duomox, Ospamox)
Uzasadnienie:
100% skuteczność wobec S. pneumoniae (70% wobec szczepów o obniżonej wrażliwości) i 80% wobec H. influenzae,
Prowadzi do eradykacji bakterii z jamy ucha środkowego,
Skraca czas trwania objawów,
Mało działań niepożądanych,
Niska cena;
Dawkowanie
Dorośli:
1500 – 2000 mg / 2x dz.
Dzieci:
37,5 – 45 mg / kg m.c. / 2x dz.
(np. dla dziecka o wadze 15 kg:  ok. 600 mg / 2x dz.)
Zagrożenie
Konieczność stosowania wysokiej dawki
– Nienaturalnie wręcz wysokie dawki amoksycyliny powinny wejść do standardu. Powodem jest nagły, 2-krotny wzrost obecności pneumokoków o obniżonej wrażliwości na penicylinę w Polsce (szczepy te mają wysoki MIC i wymagają wyższych stężeń antybiotyku).
Konieczność odpowiedniego czasu stosowania
przez 10 dni – dzieci <2 r.ż.
przez 5 – 10 dni – dzieci >2.ż. i dorośli (zauważono, że skrócenie czasu podawania antybiotyku do 5 dni, ale przy rekomendowanych, wyższych dawkach jest skuteczniejsze niż 10 dni leczenia niższymi dawkami)
U pacjentów, u których nie można podawać amoksycyliny lub leczenie było nieskuteczne można stosować też aksetyl cefuroksymu (np. Bioracef, Ceroxim, Zamur, Zinnat) lub w cięższych przypadkach ceftriakson  (i.m. lub i.v.).
W przypadku szybkiego nawrotu choroby (w ciągu 7 dni) lub niepowodzenia terapeutycznego można zastosować amoksycylinę z kwasem klawulanowym (np. Amoksiklav, Augmentin, Taromentin) pod warunkiem, że amoksycylina będzie podana w rekomendowanej, wyższej dawce.
Makrolidy powinny być stosowane jedynie w przypadku nadwrażliwości natychmiastowej na penicyliny i powinna być to klarytromycyna (np. Fromilid, Klabax, Klacid) podawana przez 10 dni. Skuteczność azytromycyny w standardowych dawkach bliska była skuteczności placebo i w ogóle nie powinna być stosowana w zapaleniu ucha środkowego.

 

Co musisz wiedzieć
  1. Zapalenie ucha środkowego często jest następstwem kataru.
  2. Chorują przede wszystkim małe dzieci między 6 a 12 miesiącem życia.
  3. Lekarz powinien ocenić stan chorego za pomocą otoskopu.
  4. W łagodnych przypadkach obowiązuje zasada czujnej obserwacji przez 24-48 godz. bez podania antybiotyku (stosować ostrożnie u małych dzieci <2 r.ż). W tym czasie objawy zwykle ustępują.
  5. Lekiem pierwszego rzutu jest ibuprofen, w drugiej kolejności paracetamol.
  6. Antybiotykiem z wyboru jest amoksycylina, koniecznie w wyższych (niż się przyjęło) dawkach.
REKLAMA
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij „Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu aptekarz.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz
logo