Aptekarz.pl > Parenting w aptece > Dziecko > Kolka niemowlęca – pomoc z apteki, domowe sposoby

Kolka niemowlęca – pomoc z apteki, domowe sposoby

Kolka niemowlęca to stan nierzadko spędzający sen z powiek rodziców. Dowiedz się co może ją wywołać i w jaki sposób można pomóc doraźnie rodzicowi w aptece, szukającemu wytchnienia – dla siebie i swojego dziecka.

Kolka niemowlęca to częsta przyczyna niekontrolowanego płaczu (fot. Shutterstock)

Kolkę niemowlęcą definiuje się jako napadowy, niekontrolowany płacz, który występuje u zdrowego niemowlęcia w wieku od 3 tygodni do 5 miesięcy. Najczęściej trwa ponad trzy godziny dziennie przez co najmniej trzy tygodnie i pojawia się częściej niż trzy razy w tygodniu (tzw. reguła trzech). W porównaniu do płaczu, który może wyrażać zmęczenie, głód, mokrą pieluszkę, potrzebę uwagi, kolka jelitowa jest stanem niepokoju bez wyraźnej przyczyny. Najczęściej występuje w godzinach wieczornych i ustępuje samoistnie [1-3].

Przyczyny kolki jelitowej

Ciężko jest określić etiologię występowania kolek jelitowych u dzieci. Uważa się, że powodem mogą być: alergia pokarmowa, przekarmienie lub niedożywienie, rzadkie odbijanie po posiłku, zaburzona flora bakteryjna, czy też nieprawidłowe trawienie. Wpływ może mieć również dym tytoniowy, a także nieprawidłowa technika podczas karmienia piersią. Rozważa się także wpływ niedojrzałości układu nerwowego. W przypadku problemów pokarmowych dodatkowymi objawami mogą być wzdęcia, gazy, napinanie ciała i podnoszenie nóg do klatki piersiowej podczas płaczu [2, 4].   

Rozpoznanie kolki niemowlęcej

Kolki jelitowej u niemowląt nie da się potwierdzić bądź wykluczyć wykonując badania laboratoryjne. Lekarz ocenia sytuację na podstawie wywiadu z rodzicem, dotyczącego długości trwania płaczu oraz wyeliminowaniu czynników, czy też innych chorób, które mogą być przyczyną niepokoju. Gdy występują dodatkowe symptomy takie jak: gorączka, wymioty, nadmierne ulewanie pokarmu, biegunka czy utrata masy ciała, należy niezwłocznie zwrócić się do lekarza [1-4]. 

Doraźna pomoc w aptece

Rodzicom zgłaszającym się do apteki warto zwrócić uwagę, że stosowane preparaty oraz wdrażane postępowania mogą jedynie złagodzić objawy kolki, natomiast nie powodują całkowitego ustąpienia. Większość preparatów nie ma udowodnionej skuteczności, a więc ich działanie jest jedynie wspomagające [4-6].

Po pierwsze, celem zniwelowania przyczyny ważne jest, aby wprowadzać rozwiązania etapowo. Na początku należy spróbować zadbać o komfort dziecka i uspokojenie. Jeśli to nie przyniesie rezultatów, można oceniać wpływ innych czynników [4-6].

Jeśli przyczyną kolek jest nietolerancja białek mlekowych, jednym z rozwiązań będzie podawanie enzymu laktazy (krople Delicol, Kolzym), który rozkłada laktozę. Preparat miesza się z mlekiem matki lub pokarmem zastępczym i podaje przed karmieniem. W przypadku, gdy istnieją przeciwskazania do karmienia piersią lub gdy jest ono niemożliwe, należy wybierać preparaty mlekozastępcze przeznaczone w diecie u niemowląt z alergią na laktozę (Bebilon Pepti Syneo 1, Nutramigen 1). Jeśli po tygodniu rezultaty nie będą widoczne, można wrócić do poprzedniej diety [4-6].

Ulgę może przynieść podawanie preparatów zawierających symetykon (Espumisan, Bobotic). Substancja ta zmniejsza napięcie powierzchniowe ścian pęcherzyków gazowych, przez co ułatwia ich pękanie i usuwanie. U dzieci, u których wzdęcia oraz ból brzucha są przyczyną kolek, stosowanie tego typu preparatów może skrócić ich czas trwania [4-6]. 

Badania wykazały potencjalny korzystny wpływ szczepów Lactobacillus reuteri w łagodzeniu kolki niemowlęcej. Uzupełnienie flory bakteryjnej o te kultury może również zmniejszyć częstotliwość występowania zaparć. Jednym z najlepiej przebadanych preparatów, zawierających omawiany szczep jest probiotyk BioGaia. Podawanie pięciu kropli dziennie zapewnia zalecaną dawkę żywych bakterii [4-6]. 

Zgodnie z najnowszymi wytycznymi, u niemowląt do 6. miesiąca życia podstawowym podawanym płynem powinna być woda, stąd też nie zaleca się stosowania herbatek ziołowych w celu łagodzenia objawów kolki niemowlęcej [8].

Jak łagodzić kolkę niemowlęcą domowymi sposobami?

Obecne badania wskazują, że dieta matek nie ma wpływu na występowanie kolek niemowlęcych, chyba że dotyczą nietolerancji białek mleka krowiego. W tym przypadku wykluczenia z diety produktów na bazie mleka krowiego może być pomocne. Pacjentkom należy zalecić suplementowanie dostatecznej ilości wapnia oraz witaminy D3, aby zapewnić odpowiednią podaż karmionemu niemowlęciu [6-9].

Inne czynności, które mogą pomóc to masowanie dziecka, bujanie, noszenie na rękach, a także jazda samochodem lub przykładanie ciepłej pieluszki, lub termoforu do brzuszka. Należy zadbać o to, aby dziecko nie było przegrzane, stąd też optymalna temperatura w pomieszczeniu nie powinna przekraczać 21˚C [2].

Zobacz także: Parenting w aptece – najczęstsze dolegliwości u dzieci – wysypka

Bibliografia:

  1. https://www.healthline.com/health/colicky-pain#in-babies.
  2. https://www.mp.pl/pacjent/pediatria/prawidlowyrozwoj/rozwojfizyczny/73436,kolka-u-niemowlat-niepokoj-i-placz.
  3. https://www.bmj.com/content/347/bmj.f4102.
  4. Biagioli E. et al. Pain-relieving agents for infantile colic. Cochrane Database Syst Rev. 2016;9(9):CD009999.
  5. Czerwionka-Szaflarska M, Gawryjołek J. Kolka jelitowa w praktyce pediatrycznej. Via Medica. 2010; 4(6): 408-414.
  6. https://biogaia.pl/.
  7.  http://evereth.pl/lactobacillus-rhamnosus-gg-w-swietle-badan-klinicznych/.
  8. Szajewska H. et al. Zasady żywienia zdrowych niemowląt. Zalecenia Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci 2014.
  9. http://www.pm.microbiology.pl/web/archiwum/vol5222013161.pdf.