REKLAMA
REKLAMA

Jaką rolę spełnia mikroflora bakteryjna?

Wiedza na temat korzystnego wpływu bakterii fermentacji mlekowej, znana jest ludzkości od czasów starożytnych. Nawet w Biblii odnajdziemy cytaty dotyczące potraw zawierających fermentowane mleko. Natomiast dopiero w XX wieku świat medycyny doczekał się podstaw naukowych potwierdzających to, że mikroflora bakteryjna wpływa na nasz organizm.

(fot. shutterstock)

Za swoje badania rosyjski naukowiec Ilia Miecznikow otrzymał nagrodę Nobla. Zauważył on, że spożywanie dużej ilości jogurtów i kefirów wpływa korzystnie na stan zdrowia, dzięki zawartości bakterii kwasu mlekowego.

REKLAMA
REKLAMA

Najpewniej jako pierwszy, bo w roku 1954 terminu „probiotyk” użył Ferdinand Vergin, w swoim artykule „Anti- und Probiotkia”. Tłumaczenie tego słowa ewoluowało, a w 1989 r. za sprawą Roy’a Fullera ustalono, że probiotyk musi być żywym mikroorganizmem. Definicja z 2004 r. brzmi: „Probiotyki to żywe mikroorganizmy, które konsumowane przez ludzi i zwierzęta wywierają korzystny efekt na zdrowie poprzez ilościowy i jakościowy wpływ na mikroflorę jelitową i/lub modyfikację układu immunologicznego”.

Czym są probiotyki?

Słowo to pochodzi z greki – „pro bios” i oznacza „dla życia”. Szczep, który spełnia wymagania, musi wykazać szereg potwierdzonych klinicznie korzyści zdrowotnych. Właściwości, które powinny charakteryzować konkretne szczepy mikroorganizmów to m.in.:

  • Żywotność i aktywność w przewodzie pokarmowym
  • Brak cech patogennych i toksynotwórczych
  • Ustalona przynależność taksonomiczna
  • Korzystny wpływ na zdrowie człowieka
  • Stabilność i możliwość produkcji na dużą skalę [1].

Jak wzmocnić odporność?

Mikroflora bakteryjna przewodu pokarmowego

Układ pokarmowy płodu cechuje jałowość, proces zasiedlania przez mikroorganizmy rozpoczyna się dopiero po urodzeniu. Jest to zjawisko stopniowe, uzależnione od wielu czynników w tym od rodzaju porodu. W przypadku naturalnego poczęcia pierwsze mikroorganizmy zasiedlające przewód pokarmowy to bakterie beztlenowe, które pochodzą z dróg rodnych matki.

W przewodzie pokarmowym dorosłego człowieka żyje około 1014 komórek bakterii. Szacuje się, że na tę liczbę przypada około 500 różnych szczepów, z których wielu z nich nie da się wyhodować w warunkach laboratoryjnych. Między innymi z tego względu badacze zwykli nazywać florę jelitową „mikrobiologicznym organem”. Ukształtowana w ten sposób uczestniczy w procesach, takich jak odnowa nabłonka jelitowego, metabolizm składników pokarmu oraz modulowanie układu odpornościowego.

 

Rola błony śluzowej w mechanizmach odpornościowych organizmu

Błony śluzowe pokrywające powierzchnię układów: pokarmowego, moczowo płciowego i oddechowego stanowią linie obrony przed patogenami ze środowiska zewnętrznego. Błony śluzówki są związane ze złożonym systemem tkanki limfatycznej, tworząc MALT (mucosal-associated lymphoid tissues). Jednym z rodzajów tej struktury jest GALT (gut-associated lymphoid tissue), która znajduje się w obrębie jelita. W jej skład wchodzi ponad 75% komórek limfatycznych, 80% immunoglobulin jest tam wytwarzanych, a co najmniej 50% limfocytów znajduje się w obszarze GALT.

Prezentacja antygenów komórkom układu odpornościowego zachodzi głównie w limfatycznych grudkach chłonnych śluzówki. Jest to właśnie miejsce odpowiedzi układu immunologicznego. Układ GALT składa się ze struktur limfatycznych, agregatów związanych ze śluzówką, migdałków, kępek Peyera, grudek chłonnych oraz z krezkowych węzłów chłonnych [2].

Mikroflora bakteryjna – funkcje

Metaboliczna

Zadaniem bakterii jest rozkład resztek pokarmowych w wyniku fermentacji oraz udział w syntezie witamin z grupy B, oraz witaminy K. Powstałe na skutek reakcji kwasy tłuszczowe są źródłem energii dla komórek jelita grubego. Obecność flory poprawia wchłanianie wielu istotnych związków, w tym: sodu, magnezu wapnia czy potasu. Bakterie, które wytwarzają hydrolazy, wpływają na metabolizm tłuszczów w wątrobie i pośrednio na przemiany cholesterolu.

(fot. shutterstock)

Troficzna

Jest ona związana z działaniem ochronnym na nabłonek jelitowy i zapewnieniem jego ciągłości. Umożliwiają to substancje odżywcze syntetyzowane dla kolonocytów. Mikroflora stymuluje syntezę mucyny, która współtworzy warstwę chroniącą nabłonek jelitowy przed toksynami i bakteriami chorobotwórczymi. Drobnoustroje zapobiegają kolonizacji organizmów chorobotwórczych na zasadzie inhibicji kompetycyjnej łącząc się z receptorami obecnymi na powierzchni nabłonka.

Immunologiczna

Mikroflora bakteryjna współuczestniczy w mechanizmach, które odpowiadają za eliminację obcych drobnoustrojów i antygenów. Reakcja immunologiczna jest aktywowana w wyniku połączenia receptorów TLR (ang. Tool-like receptors) oraz domen NOD (ang. Nucleotide oligomerisation domain) ze strukturami bakterii. Prowadzi to do aktywacji komórek zapalnych i  rozwoju reakcji zapalnej [3].

(fot. shutterstock)

Obecnie stosowanie probiotyków zaleca się w leczeniu bądź wspomaganiu leczenia wielu chorób przewodu pokarmowego, takich jak:

  • Alergia pokarmowa
  • Zakażenie Helicobacter pylori
  • Zakażenia rotawirusami
  • Biegunki występujące po terapii antybiotykiem
  • Nieswoiste zapalenie jelit
  • Profilaktyka nowotworu jelita

Jak widać probiotyki, które uzupełniają naturalną mikroflorę, są ważnym narzędziem w rękach farmaceuty i lekarza w terapii wielu chorób. Kolejne doniesienia naukowe zaskakują coraz bardziej, wykazując rolę mikroflory bakteryjnej w naszych jelitach. Jest to tym niemniej istotne, aby pamiętać zarówno o zasadach racjonalnej antybiotykoterapii jak, i prawidłowym uzupełnieniu flory bakteryjnej.

Probiotyki fakty i mity

Bibliografia:

  1. Nowak, A., Slizewska, K., & Libudzisz, Z. (2010). Probiotyki-historia i mechanizmy dzialania. Żywność Nauka Technologia Jakość17(4), 5-19.
  2. Górska, S., Jarząb, A., & Gamian, A. (2009). Bakterie probiotyczne w przewodzie pokarmowym człowieka jako czynnik stymulujący układ odpornościowy* Probiotic bacteria in the human gastrointestinal tract as a factor stimulating the immune system. Postepy Hig Med Dosw.(online)63, 653-667.
  3. Krakowiak, O., & Nowak, R. (2015). Mikroflora przewodu pokarmowego człowieka–znaczenie, rozwój, modyfikacje. Post Fitoter3, 193-200.

 

 

REKLAMA
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij „Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu aptekarz.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz
logo