Jak rozpoznać Atopowe Zapalenie Skóry (AZS)? – wytyczne

Atopowe zapalenie skóry (AZS), inaczej wyprysk atopowy bądź też egzema to przewlekła jednostka chorobowa skóry o podłożu zapalnym, której cechą charakterystyczną są naprzemiennie występujące okresy remisji i zaostrzeń objawów. Z jednej strony często spotykamy się w aptece z tym schorzeniem. Czy jednak umiemy odpowiedzieć na pytanie jak rozpoznać Atopowe Zapalenie Skóry (AZS)?

jak rozpoznać atopowe zapalenie skóry
Jak rozpoznać atopowe zapalenie skóry? fot. Shutterstock

Rozpowszechnienie AZS i jego etiopatogeneza

Atopowe zapalenie skóry to choroba przede wszystkim wieku niemowlęcego i dziecięcego, co nie zmienia faktu, iż możliwe jest jej występowanie również u osób dorosłych (odsetek chorych na AZS w wieku powyżej 18 r.ż. waha się między 0,9-1,4%).
Największa ilość zachorowań (początków choroby) ma miejsce przed ukończeniem 1 r.ż. (blisko 60% wszystkich przypadków), zaś przed ukończeniem 5 r.ż. choroba objawia się u 90% chorych z kręgu ryzyka.
AZS coraz częściej uwidacznia się wśród nowonarodzonych dzieci. Obecnie prawie u 20% noworodków stwierdza się występowanie AZS. Do głównych czynników ryzyka wystąpienia AZS zaliczyć można:

  • Coraz powszechniejsze występowanie alergii pokarmowej (w wieku dziecięcym) i alergii powietrznopochodnej (w okresie dojrzewania i okresie dorosłości)
  • Występowanie atopii w rodzinie
  • Specyficzne uwarunkowania genetyczne
  • Defekt bariery naskórkowej.

Nie ma jasno określonej przyczyny zainicjowania egzemy u danej osoby, niemniej jednak etiopatogeneza choroby zakłada udział czynników genetycznych, środowiskowych, alergicznych i odpornościowych. W ich wyniku dochodzi do zwiększonej syntezy przeciwciał IgE, co z kolei prowadzi do wzrostu wydzielania cytokin zapalnych. Dochodzi do upośledzenia naturalnego stanu fizjologicznego skóry, czego efektem jest obniżona hydratacja, zwiększona utrata wody oraz wzrost pH.

Jak rozpoznać Atopowe Zapalenie Skóry (AZS)?

Rozpoznania i diagnozy AZS dokonuje się, poprzez stwierdzenie występowania co najmniej 3 kryteriów głównych, do których zaliczamy:

  1. Świąd
  2. Specyficzne umiejscowienie zmian (u dzieci od 3 r.ż., młodzieży i dorosłych zmiany skórne obejmują głównie zgięcia łokciowe i kolanowe, twarz i szyję)
  3. Naprzemiennie występujące okresy remisji i zaostrzeń, przewlekły charakter choroby
  4. Występowanie atopii w rodzinie chorego.

Dodatkowo wyróżnia się kryteria mniejsze, jednak ich rola sprowadza się jedynie do dodatkowego potwierdzenia rozpoznania. Zalicza się do nich: suchość skóry, zwiększone stężenie IgE, dodatnie wyniki skórnych testów alergicznych, świąd po wysiłku (pod wpływem potu), zapalenie spojówek lub alergiczny nieżyt nosa, okresy zaostrzeń objawów pod wpływem zwiększonego stresu.

Zajrzyj do linku jeśli chcesz wiedzieć jak rozpoznać Alergiczny Nieżyt Nosa.

Działania prewencyjne w AZS

Przeciwdziałanie okresom zaostrzenia to istotny czynnik w kontekście zapewnienia choremu właściwego komfortu życia. Główne zalecenia profilaktyki opierają się na unikaniu czynników drażniących i potęgujących nieprzyjemne objawy, tj.:

  • Sytuacji stresowych
  • Ubrań drażniących skórę (wełnianych)
  • Mydła i środków wysuszających skórę
  • Alergenów (pokarmowych i powietrznopochodnych)
  • Bakteryjnych i grzybiczych infekcji skórnych
  • Intensywnego wycierania ciała po kąpieli (zaleca się delikatne osuszanie).

To jest pierwsza część artykułu. Wkrótce pojawi się druga część – Jak leczyć Atopowe Zapalenie Skóry.

Tymczasem zajrzyj: Glikokortykosteroidy miejscowe – porównanie siły działania.

Literatura:

  1. Atopowe zapalenie skóry – aktualne wytyczne terapeutyczne. Stanowisko ekspertów Sekcji Dermatologicznej Polskiego Towarzystwa Alergologicznego i Sekcji Alergologicznej Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego, Lekarz POZ, 1/2015
  2. Atopowe zapalenie skóry – informacje naukowe Polskiego Towarzystwa Chorób Atopowych
  3. Rozpoznawanie i leczenie atopowego zapalenia skóry u dzieci i dorosłych. Konsensus grupy PRACTALL European Academy of Allergology and Clinical Immunology I American Academy of Allergy, Asthma and Immunology, 10.2018, mp.pl
  4. Postępowanie profilaktyczno-lecznicze w atopowym zapaleniu skóry, Woźniak, Szyling, Zagórska, Klinika Pneumonologii i Alergologii WUM, warsztaty szkoleniowe, 2014
  5. Nowy algorytm leczenia atopowego leczenia skóry o łagodnym i średnim nasileniu objawów klinicznych: miejscowe stosowanie pimekrolimusu w kremie 1%, Magdalena Czarnecka-Operacz, Alergoprofil 2014, Vol 10, Nr 4, 5-8
Podobał się artykuł? Podziel się!
Share on Facebook
Facebook
Share on LinkedIn
Linkedin
Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on Google+
Google+
Email this to someone
email
0 komentarzy
avatar
Komentujesz jako gość!

Brak komentarzy