REKLAMA
REKLAMA

Hipercholesterolemia – czy jesteś up-to-date? cz. 1

mgr farm. Zuzanna Miś – specjalista farmacji klinicznej

Po cyklu artykułów dotyczących nadciśnienia tętniczego, pora na najczęstszą postać dyslipidemii. Jakie było moje zdziwienie, jak na ostatnim Kongresie Kardiologicznym 2019 przedstawiono najnowsze wytyczne leczenia hipercholesterolemii. Przecież to milowa zmiana w porównaniu do dotychczasowego podejścia!

REKLAMA
REKLAMA

(fot. shutterstock)

Jest ich ponad 18 mln. To prawie tak, jakby co drugi dorosły Polak chodził po naszym kraju ze zbyt wysokim cholesterolem. Większość z nich nigdy nie podejmuje próby leczenia schorzenia. Ci, co podejmują terapii dyslipidemii, często diagnozowani są zbyt późno, stosują zbyt słabe statyny lub w nieodpowiednich dawkach.

Rodzaje zaburzeń

Nazewnictwo zaburzeń lipidowych nie jest do końca intuicyjne. W definiowaniu pojęć pomoże nam poniższa tabela:

LDL TC – cholesterol całkowity TG – triglicerydy
Hipercholesterolemia ≥ 115 mg/dl ≥ 190 mg/dl
Hipertriglicerydemia ≥ 150 mg/dl
Hiperlipidemia mieszana ≥ 115 mg/dl ≥ 190 mg/dl ≥ 150 mg/dl

LDL – low-density lipoprotein-cholesterol – cholesterol frakcji lipoprotein o małej gęstości.

 

U kogo i jak często oznaczać profil lipidowy?

W lipidogramie najczęściej oznaczamy frakcje LDL, HDL, cholesterol całkowity i triglicerydy.

U wszystkich zdrowych dorosłych profil lipidowy powinien być oznaczany profilaktycznie co 3-5 lat.

U osób z hipercholesterolemią, rozpoczynających leczenie, kontrolne pomiary powinny być wykonywane co 2 miesiące. Po osiągnięciu docelowego LDL lipidogram powinien być oznaczany co roku.

A co z dziećmi? Jeśli dzieci są obciążone rodzinną dyslipidemią, pierwszy kontrolny profil powinien być wykonany już po 2 r.ż! Dla pozostałych dzieci, pierwszy, profilaktyczny lipidogram powinien być wykonany w 9-11 r.ż. Jak wszystko ok, kolejny wykonujemy już w dorosłości.

Mam hipercholesterolemię i co dalej?

LDL przekracza graniczne 115 mg/dl – czy to powód do zmartwień i wprowadzenia rygorystycznego leczenia, czy informacja do czujnej obserwacji i zmiany stylu życia?

To zależy.

Należy do każdego pacjenta podejść indywidualnie. Wszystko zależy od całkowitego ryzyka zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych w ciągu najbliższych 10 lat. Innymi słowy bierzemy pod uwagę takie czynniki jak:

  • wiek,
  • płeć,
  • ciśnienie skurczowe,
  • stężenie cholesterolu całkowitego (TC),
  • palenie papierosów,

i za pomocą uaktualnionej tablicy Pol-SCORE 2015 sprawdzamy, jakie jest procentowe ryzyko, że pacjent umrze w ciągu najbliższej dekady z powodu np. zawału, udaru, niewydolności serca, miażdżycy itd. Gdy ryzyko to przekracza 5%, mówimy już o co najmniej wysokim ryzyku zgonu.

Jeśli chory ma już udokumentowaną chorobę serca, naczyń, cukrzycę lub niewydolność nerek kwalifikuje się od razu do wysokiej lub bardzo wysokiej grupy ryzyka.

Dzięki tej indywidualnej analizie podejmowane są decyzje o wdrożeniu leków, intensywności leczenia, a nawet docelowych poziomów LDL, które pacjent powinien uzyskać.

Im wyższe ryzyko, tym niższe LDL

Najważniejszym celem leczenia hipercholesterolemii jest osiągnięcie odpowiedniego poziomu LDL. W badaniach z ostatnich lat potwierdzono, że ten parametr ma najważniejsze znaczenie, jeśli chodzi o ryzyko sercowo-naczyniowe.

U pacjentów z wysokim ryzykiem zgonu z powodów sercowo-naczyniowych, docelowe stężenie LDL powinno być niższe, jak to przedstawia tabela:

Ryzyko Docelowe LDL
Małe
– Pol-SCORE < 1% < 115 mg/dl
Umiarkowane
– Pol-SCORE 1-5%

– cukrzyca typu 1 lub 2 u młodych pacjentów bez dodatkowych czynników ryzyka

< 100 mg/dl
Duże
– Pol-SCORE 5-10%

– cukrzyca typu 1 lub 2, która trwa >10 lat lub z dodatkowymi czynnikami ryzyka

– choroba nerek (GFR 30-60 ml/min)

– duże nasilenie pojedynczych czynników ryzyka (np. nadciśnienie >180/110 mmHg, LDL > 190 mg/ml lub cholesterol całkowity > 310 mg/dl)

< 70 mg/dl

lub ≥ 50% od wartości wyjściowej

Bardzo duże
– Pol-SCORE ≥ 10%

– potwierdzona choroba serca lub naczyń

– po przebytym incydencie sercowo-naczyniowym (prewencja wtórna)

– cukrzyca z powikłaniami narządowymi, z nadciśnieniem lub u palacza

– ciężka choroba nerek (GFR <30 ml/min)

< 55 mg/dl

lub ≥ 50% od wartości wyjściowej

Na podstawie wytycznych ESC/EAS, 2019.

Nie ma danych, że nadmierne obniżenie LDL (nawet < 25 mg/dl) mogłoby być szkodliwe. W tym przypadku rządzi teoria: im niżej, tym lepiej.

Nowością jest po pierwsze wprowadzenie bardzo rygorystycznych poziomów LDL, a po drugie wprowadzenie „magicznego” hasła ≥ 50% od wartości wyjściowej” dla grup dużego i bardzo dużego ryzyka. Interpretacja tego zapisu jest następująca:

– jeśli wyjściowy LDL (przed rozpoczęciem leczenia) u osoby po zawale (ryzyko bardzo wysokie) wynosi 200 mg/dl należy obniżyć go do 55 mg/dl,

– jeśli wyjściowy LDL u osoby po zawale wynosi 80 mg/dl należy obniżyć go do 40 mg/dl (czyli o 50%).

Jak tego dokonać?

Te wartości LDL wydają się bardzo niskie. Stąd konieczność intensywnego leczenia farmakologicznego w grupach największego ryzyka. Podejście oczywiście – indywidualne. Jak wygląda nowoczesne leczenie hipercholesterolemii, szczegółowo przedstawię w kolejnym artykule.

 

Bibliografia:

  • Wytyczne ESC/EAS dotyczące postępowania w dyslipidemiach: jak dzięki leczeniu zaburzeń lipidowych obniżyć ryzyko sercowo‑naczyniowe (2019). Kardiologia Polska 3/2020. www.ptkardio.pl
  • Kardiologia. Podręcznik Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego. Via Medica. Gdańsk 2019
  • Barylski M. Dyslipidemia. Kompendium Postępowania w praktyce klinicznej. Via Medica. Gdańsk 2019.
REKLAMA
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Logowanie

Aby w pełni korzystać z serwisów grupy farmacja.net musisz się zalogować. Jeśli nie jesteś farmaceutą, zaloguj się za pomocą swojego konta farmacja.net

Rejestracja

Wypełnij wymagane pola zamieszczone poniżej. Pamiętaj by podać poprawny adres email - na niego zostanie wysłany link potwierdzający, który umożliwi zakończenie rejestracji w serwisie.

Masz już konto? Zaloguj się Nie pamiętasz hasła? Możesz je przypomnieć
Przypomnij hasło

Podaj adres email przypisany do konta, a my wyślemy do Ciebie link z przypomnieniem hasła.

Nie masz konta? Zarejestruj się Masz konto? Zaloguj się
Ustaw nowe hasło

Ustal swoje hasło ponownie.

Nie masz konta? Zarejestruj się Masz konto? Zaloguj się
Dane profilu

Uzupełnij dane, aby aktywować konto.

Link aktywacyjny

Rejestracja przebiegła pomyślnie. Na podany adres email został wysłany link weryfikacyjny, który umożliwi dokończenie rejestracji.

Niepoprawny hash weryfikacyjny

Wygląda na to, że hash weryfikacyjny jest niepoprawny. Proszę skontaktuj się z nami poprzez formularz kontaktowy

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij „Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu aptekarz.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz
logo