REKLAMA
REKLAMA

Czy leki zaburzają wchłanianie składników pokarmowych?

Przyjmowanie leków wiąże się z wielorakimi konsekwencjami dla naszego organizmu. Przykładem może być zaburzanie wchłaniania składników pokarmowych. Warto więc wiedzieć jakie leki mogą zaburzać ten proces…

(fot. shutterstock)

REKLAMA
REKLAMA

Mimo że nie ma wielu publikacji dotyczących tego zagadnienia, uważa się, że dość duża grupa leków może powodować niedobór składników mineralnych w organizmie, problem ten dotyczy zwłaszcza pacjentów geriatrycznych.

Pamiętać należy także o tym, że niektóre leki mogą zmniejszać łaknienie. Należą do nich przede wszystkim stosowane w chemioterapii nowotworów złośliwych oraz preparaty naparstnicy, wykorzystywane w chorobach takich jak niewydolność krążenia i przewlekłe migotanie przedsionków. W następstwie zmniejszenia łaknienia chory przyjmuje mniej pokarmu, a co za tym idzie zmniejszone ilości składników pokarmowych, w tym witamin i minerałów.

W opracowaniu przedstawiono wpływ leków na zmniejszenie wchłaniania z przewodu pokarmowego wybranych witamin i elektrolitów.

Witamina B6 i kwas foliowy

Wykazano, że istnieje grupa leków, które zmniejszają wchłanianie witaminy B6 i kwasu foliowego, co implikuje obniżenie ich stężenia we krwi. Należą do niej:

  • Leki przeciwpadaczkowe np. fenytoina
  • Niektóre leki antykoncepcyjne
  • Leki estrogenowe (np. premarin)
  • Kortykosteroidy (np. encorton)
  • Sulfasalazyna
  • Metotreksat
  • Izoniazyd

Skutki niedoboru witaminy B6 są zróżnicowane i zależą od rodzaju przyjmowanego leku, jego dawki, a także okresu stosowania, np. metotreksat może prowadzić do niedokrwistości megaloblastycznej, natomiast izonaizyd wywołuje zapalenie języka, polineuropatie czy zapalenie nerwu wzrokowego.

Witamina B12

Do niedoboru witaminy B12 może doprowadzić także stosowanie niektórych leków m.in.:

  • metformina,
  • podtlenek azotu,
  • kolchicyna,
  • kwas p-aminosalicylowy,
  • kwas acetylosalicylowy,
  • sulfasalazyna,
  • inhibitory pompy protonowej (omeprazol, pantoprazol, lansoprazol),
  • antagoniści receptora histaminowego H2 (cymetydyna, ranitydyna).

Inhibitory pompy protonowej, które stosuje się często w chorobie refluksowej, hamują wchłanianie witaminy B12 w jelicie cienkim. Niedobór witaminy B12 może prowadzić do niedokrwistości, zaburzeń ze strony układu pokarmowego, a nawet nerwowego, wywołując objawy sugerujące zaburzenia psychiczne..

Wapń i witamina D

Wprowadzenie do świata medycyny glikokortykosteriodów było prawdziwą rewolucją. Stosuje się je w leczeniu chorób o podłożu alergicznym (np. astma), autoimmunologicznym, a także w ciężkich postaciach nieswoistych zapaleń jelit. Jednym z głównych problemów wynikających ze stosowania tych związków jest duży wpływ na gospodarkę wodno-elektrolitową. Glikokortykosteroidy hamują wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego oraz wraz z potasem zwiększają wydalanie tego pierwiastka. Efektem jest zwiększenie ryzyka osteoporozy. Szanse na jej wystąpienie powiększa także przyspieszenie metabolizmu witaminy D przez te związki.

Innym przykładem leku zwiększającego prawdopodobieństwo wystąpienia osteoporozy jest fenobarbital, który zaburza w organizmie metabolizm witaminy D, powodując zmniejszenie wchłaniania z przewodu pokarmowego wapnia i utratę tego pierwiastka z kości.

Żelazo

Wykazano, że niektóre leki zaburzają wchłanianie żelaza z przewodu pokarmowego. Należą do nich preparaty trzustkowe takie jak np. pankreatyna. Mimo stwierdzenia tej zależności nie przebadano wystarczająco jej klinicznych następstw. Dodatkowo ta grupa leków może przyczyniać się do zaburzenia wchłaniania kwasu foliowego. Warto wspomnieć, że związki chelatujące po dłuższym stosowaniu, mogą także wpływać na zmniejszenie wchłaniania żelaza. Musimy pamiętać, że leki podwyższające pH soku żołądkowego będzie prowadzić do zmniejszenia wchłaniania żelaza.

Wpływ leków na zmniejszenie wchłaniania składników pokarmowych Zmniejszanie wchłaniania składników pokarmowych

Grupy leków/leki  składniki pokarmowe
Fenytoina Kwas foliowy, witaminy: B6, D, K
Leki antykoncepcyjne Witamina B6, kwas foliowy
Tetracykliny Wapń, żelazo, magnez
Kortykosteroidy Witamina B6, kwas foliowy
Chemioterapeutyki Witamina B6, kwas foliowy, wapń
Sulfasalazyna Kwas foliowy
Inhibitory pompy protonowej Witamina B12
Niektóre leki moczopędne Witamina B6, kwas foliowy
Związki chelatujące Żelazo, witaminy: A,D,K,B12

 

Piśmiennictwo:

  • Jarosz, M., & Dzieniszewski, J. (2004). Interakcje leków z żywnością i alkoholem. Borgis, Warszawa.
  • Orzechowska-Juzwenko K. (2006) Farmakologia kliniczna. Znaczenie w praktyce medycznej. Górnicki Wydawnictwo Medyczne, Wrocław.
  • Zabrocka J., Wojszel Z., Niedobór witaminy B12 w wieku podeszłym – przyczyny, następstwa, podejście terapeutyczne, „Geriatria” 2013, nr 7
REKLAMA
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij „Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu aptekarz.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz
logo